Tags

, , , , ,

Facebookpagina van Ibe derFuhrer, een van de beheerders van het even Project X Haren

Facebookpagina van Ibe derFührer, een van de beheerders van het event Project X Haren. Screenshot 15-10-2012 door Marco in ‘t Veldt

Wat doe je op je vrije zaterdag? Eén van de dingen die ik vandaag deed was googelen op Wikipedia. Eens kijken wat het tegenwoordig over Project X Haren te zeggen heeft. Project X Haren is een onderwerp waar ik een tijd lang mee bezig ben geweest. Ik heb er honderden berichten over geschreven. Als verslaggever van het Harener Weekblad zat ik dicht op het vuur, zal ik maar zeggen.

Meteen viel me op dat het Wiki-lemma sterk verouderd was. Niemand had de afgelopen jaren eens de moeite genomen om het bij te werken. Bovendien stond er een storende fout in.

Dagblad van het Noorden, 21 september 2013

Dagblad van het Noorden, 21 september 2013. ‘Hoe Frank project X Haren ontketende.’Artikel Diana Romashuk en Marco in ‘t Veldt.

Project X Haren draaide om de verjaardag van een meisje uit Haren. Ze was net zestien geworden en wilde haar vrienden voor haar verjaardagsfeestje uitnodigen via Facebook. Dat liep compleet uit de hand. Frank, een jongen uit Veendam, kaapte haar feestje met een valse Facebookaccount, en er kwamen uiteindelijk duizenden relschoppers op af, die half Haren sloopten.

Sensatie! En waar sensatie is, zijn sensatiemedia. Die denken vaak niet verder door dan hun neus lang is. Dus dachten ze dat het meisje vijftien was op het moment dat ze haar uitnodiging verzond. Dat was dus niet het geval, want ze was op 4 november jarig, maar verzond haar uitnodiging voor haar Sweet-Sixteen party op 21 september, pas op 6 november.

Even aanpassen dus, dat Wiki-lemma, dacht ik optimistisch. Niet iets wat ik vaak doe, met lemma’s van Wikipedia. Het is een belangrijke encyclopedie, dus moet je je alleen bemoeien met dingen waar je verstand van hebt, vind ik.

Hoe Frank Project X Haren ontkenden. Pagina 2 en 3 Dagblad van het Noorden, 21-09-2013. Artikel Diana Romashuk en Marco in 't Veldt

‘Hoe Frank Project X Haren ontketende.’ ‘Het Brein Frank: Ik heb nergens spijt van.’  Pagina 2 en 3, Dagblad van het Noorden, 21-09-2013. Artikel Diana Romashuk en Marco in ‘t Veldt

Ik schreef er nog een paar zinnen bij die het lemma wat actualiseerden. Toegegeven, citerend uit eigen werk. Maar ja, ik ben dan ook de enige die de maker van Project X Haren heeft opgespoord, dus wie anders zou het moeten schrijven? Ik heb een jaar onderzoek naar het onderwerp gedaan, dus zo’n tekstje schud je zo uit je mouw. Om niet al te opschepperig te doen, liet ik links naar eigen werk achterwege.

Toen ik even na het aanpassen, naar het lemma keek, bleek er iets fout te zijn gegaan. Dus deed ik het opnieuw. En opnieuw. en opnieuw. De fout in de tekst op internet bleef er  echter steeds staan. ‘Vijftienjarig meisje.’

Eerst dacht ik nog, dat ík iets fout deed, maar na een tijdje bleek me, dat iemand met opzet mijn verbeteringen zat te blokkeren. Waarom? Was dat iemand die er meer van wist dan ik? En waarom had hij die fouten dan laten staan?

Al snel bleek hij niet de enige. Met de eerste probeerde ik in discussie te gaan, maar al snel mengden zich anderen in het hele gedoe, met als gevolg dat de zaterdag omvloog en mijn stressniveau flink opliep.

Een jaar na Project X Haren publiceerde ik een reconstructie van anderhalve pagina in het Dagblad van het Noorden. Op 21 september 2013 dus. Op de website van het Harener Weekblad publiceerde ik toen zelfs een complete reconstructie als ‘onderlegger.’ Daarbij verantwoordde ik iedere stap met screenshots en originele Tweets. Ik had bijvoorbeeld alle Tweets van het jarige meisje opgeslagen, ik had screenshots en de complete data van Project X Haren vanaf het beginstadium, toen de namen van de makers er nog boven stonden, en vrijwel alle informatie sindsdien. En dat zou niet genoeg zijn voor Wikipedia?

Niet dus. Het lemma werd ‘beveiligd’ wegens een ‘bewerkingsoorlog,’ zodat mijn verbeteringen werden geblokkeerd. Met andere woorden: ik kon er niets meer aan veranderen, en de originele foutenmakers grepen de macht.

Pas toen ik in bed lag, ging het me dagen. Al die pseudoniemen en valse namen. Kleuske, Brimz, Afhaalchinees, Airflow. Waar had ik dat eerder gezien? Natuurlijk! Op Project X Haren zelf!
Opeens herinnerde ik me helder wie en wanneer iemand had gezegd ‘We hebben nu zelf een eigen Wiki-lemma!” Eén van de vrienden van Frank, de maker van Project X Haren! Die vrienden zaten in alles wat met Project X Haren te maken had, ieder internetforum, discussieplatform, of Facebookgroep. Dus ook in het Wikipedia-lemma. Geen wonder dat ze niet wilden dat het lemma geactualiseerd werd, want inmiddels waren al die branies van toen nette jongens geworden. Die wilden niet meer met rellen geassocieerd worden.

Want waarom – als je voorstander bent van een open en controleerbare encyclopedie – , waarom verschuil je je in godsnaam achter een pseudoniem? Ik ben overal en altijd Marco (in ‘t) Veldt, en iedereen mag het weten. Het enige dat een probleem kan opleveren is het lastige tussenvoegsel, maar daar ben ik mee geboren.

Ik moet bekennen: hoewel ik mezelf als een behoorlijk kritisch journalist beschouw, blijk ik verrassend vaak ontzettend naïef. Of zeg: goedgelovig. Tot nu toe had ik behoorlijk onbevangen gebruik gemaakt van de informatie van Wikipedia. Natuurlijk, ik had wel eens verhalen gehoord over Wikipedia. Je zult in het lemma over jezelf maar ontdekken dat ze je geboortedatum fout hebben, en je wilt dat even corrigeren. Dat schijnt op onoverkomelijke problemen te stuiten. Je kunt zelf volgens Wiki niet weten wanneer je geboren bent. En wat doe je als je Jop Cohen wordt genoemd, Jop van de commissie Cohen? Dan ben je overgeleverd aan types als Spraakverwarring, Mexicano, of Kattenkruid, die het lemma “Project X Haren’ beheren,  want zelf mag je het natuurlijk niet even verbeteren.

Als een paar jonge jongens uit Veendam een Wiki-lemma kunnen gijzelen, hoe zit dat met lemma’s over de CIA, NSA en president Poetin, of ieder ander belangrijk wikipedia-lemma?

Poetin alleen al, schijnt er voor het bewerken van de sociale media enkele duizenden trollen op na te houden, dus is Wikipedia een eitje. Je huurt even een paar figuren in die zich Pompidom of Natuur12 noemen, en je krijgt waar voor je roebels.

Vandaag ben ik in ieder geval veel wijzer geworden. Het kost me veel ergernis, maar bespaart me ook geld. Ik stop met donaties aan Wikipedia. En ik stop er ook mee om veel belang te hechten aan wat Wikipedia schrijft. Ga er van uit dat ieder belangrijk wikipedia-lemma wordt geschreven door degene waar het over gaat, zijn vriendjes, een bedrijf of een geheime dienst. Die noemen zich dan Brimz, Natuur12, Smile4Ever, of whatever.

Al blijft ‘AfhaalChinees’ het lekkerst klinken.

Sambal bij?

Advertisements