Tags

, , ,

 

Er vond vandaag een vreselijke aanval plaats in Parijs. Een moordpartij onder journalisten. Een aanval die niets anders dan afschuw en walging kan oproepen. Een aanval die geen enkele rechtvaardiging kent.

Het is een aanval op onze waarden, roepen velen. Maar gelooft de wereld in onze waarden? Nee, veel mensen die ik op reizen ontmoet, hebben daar een duidelijke opvatting over: Westerse normen en waarden zijn in hun ogen slechts een rechtvaardiging voor bezetting en invasie. Geloven we er zelf nog in? Onze waarden?

Enkele jaren geleden kreeg ik bijna tranen in de ogen toen ik onverwacht twee motorrijders tegenkwam in een bos. Ze zaten op hun benzinetank – zoals dat ooit hoorde – en hadden oude legeruniformen aan.

“De Amerikanen! De Bevrijders! Ze zijn er!’ flitste er even door zijn hoofd. “Vrijheid, vrede, mensenrechten!’ Ik herkende de uniformen en dacht even dat ik zeventig jaar terug was, alsof ik het zelf had meegemaakt.

De bevrijding! Ik ben zo geprogrammeerd door een opvoeding door ouders die beiden de oorlog mee hadden gemaakt, dat ik iets van de sensatie in mijn lichaam onderging, die zij ooit gevoeld moesten hebben toen ze de Amerikanen, Tommy’s  en Canadezen zagen komen.

De Tweede Wereldoorlog was dat, want ook al zijn we sindsdien bijna continu in oorlog, aan den lijve heb ik het nooit meegemaakt. Altijd waren onze oorlogen veilig ver weg en leden alleen de anderen er onder. Vietnam, Cambodja, Afghanistan, Irak.  Tot vandaag IS en de Irakoorlog Parijs bereikten.

De Tweede Wereldoorlog kende weinig positieve kanten, maar het proces van Neurenberg was er één van. Daar werd de hele wereld duidelijk gemaakt waar ‘we’ voor stonden. Het goed tegen het kwaad. Geen dubbele moraal of twijfel. De oorlogsmisdadigers werden gestraft en het internationaal recht gehandhaafd. Vrijheid, mensenrechten en democratie werden toverwoorden. Met opgeheven hoofd gingen we de Koude Oorlog in.

Maar hoe snel verwaterde onze standvastigheid. We verloren ons zelf en onze waarden. We stortten ons en de wereld in oorlogen die niemand iets goeds brachten. Onze dubbele moraal? En als er iemand die beter kent dan wie dan ook, zijn het de mensen in het Midden-Oosten. Het hele gebied is mede door onze oorlogen veranderd in een kolkende chaos, waarin miljoenen mensen hun leven verloren en talloze anderen zuchten onder dictaturen, die vaak door ons gesteund worden.

Onze Mensenrechten en Democratie zijn verworden tot excuses om verre landen binnen te vallen. Keer op keer. Illegale massavernietigingswapens? Waar je ze zoeken moet, zoeken we niet. Wapens die we zelf leveren.

Ja, we kennen de misdaden en de mensen die martelden, van gezicht en naam. Maar als we tegenwoordig oorlogsmisdadigers volgens internationaal recht willen vervolgen, hebben we grote kans dat we die Amerikaanse soldaten weer in Nederland kunnen begroeten. Niet als bevrijders dit keer, maar als bezetters van het Internationaal Strafhof in Den Haag.

De VS hebben tegenwoordig immers een speciale wet om er voor te zorgen dat oorlogsmisdadigers niet in Den Haag vervolgd kunnen worden, – de Den Hague Invasion Act, en zelf doen ze dat al helemaal niet, al verschijnt er rapport na rapport over de mensenrechtenschendingen.

Dit is geen oorlog van land tegen land, of geloof tegen geloof. Dit is een oorlog tussen goed en kwaad, waarbij de grens niet door de wereld loopt, maar dwars door de ziel van ieder van ons, door ons zelf.

We kunnen anderen alleen overtuigen van onze waarden, als we er zelf nog in geloven. Doen we dat? Hoeveel zijn onze waarden ons nog waard? Zijn we bereid ze te verdedigen tegen onverdraagzaamheid en haatzaaiers? Niet met geweld, niet door ons zelf te laten meeslepen naar de duistere kant van haat, racisme en geweld, maar juist met zelfbeheersing, oprechtheid, eerlijkheid en mededogen?

Zijn we bereid niet alleen de splinter te zien maar ook de balk? Gaan we de wereld laten zien dat  we de waarden vrijheid, gelijkheid en broederschap doorleven en verdedigen? Dat onze waarden niet alleen gelden voor ons zelf maar voor alle mensen? Zodat ze zich niet van ons afkeren maar bij ons aansluiten?

Of beter nog: de beste verdediging is de aanval. Laten we daarom in de aanval gaan, tegen íedereen die terreur of oorlogsmisdaden pleegt, de mensenrechten schendt, die VN-resoluties aan de laars lapt; zonder uitzondering des persoons. En dat op onze heel Nederlandse manier: via het (internationaal) recht en het Internationaal Gerechtshof in Den Haag.

Advertisements